- .
هشت سال حماسه؛ از سنگرهای خاکی تا میدانهای ایستادگی
خادمی یکی از فعالان رسانه خراسان شمالی در یادداشتی به موضوع هفته دفاع مقدس و هشت سال حماسه ملت بزرگ ایران پرداخت.
به گزارش نسیم امروز ،در این یادداشت آمده است:
گاهی تاریخ را نمیتوان تنها با عدد و تاریخ و نام عملیاتها روایت کرد؛ بعضی فصلهای تاریخ را باید با وضو، با احترام و با قلبی سرشار از دلدادگی خواند. دفاع مقدس یکی از همین فصلهاست؛ روایتی که در آن، جوانانی از کوچههای شهرها و روستاهای ایران برخاستند، دل از دنیا بریدند و راهی جبهههایی شدند که بازگشت از آنها برای بسیاری، بازگشت به آغوش شهادت بود.
هفته دفاع مقدس، فرصتی است برای ادای احترام به نسلی که در سختترین روزهای تاریخ معاصر ایران، میان ماندن و رفتن، امنیت و خطر، زندگی و شهادت، راه ایثار را برگزید.
هشت سال نبرد، برای ملت ایران سرشار از روزهای دشوار، تلخ و در عین حال پرافتخار بود؛ روزهایی که در آن رزمندگان اسلام در برابر تهاجم ارتش بعث عراق و فشارها و حمایتهای خارجی از طرفهای درگیر جنگ ایستادند.
در این حماسه، تنها یک نیروی نظامی در میدان نبود. ارتشیان، پاسداران، بسیجیان و نیروهای مردمی در کنار یکدیگر قرار گرفتند و هرکدام سهمی از این دفاع را بر دوش کشیدند.
سربازی که در خط مقدم ایستاد، بسیجی نوجوانی که با دستهای کوچک خود سنگر ساخت، پاسداری که شب را در کمین سپری کرد و ارتشیای که آسمان و مرزهای کشور را پاس میداشت، همه بخشی از یک روایت بزرگ بودند؛ روایتی که نام بسیاری از آنان با شهادت، جانبازی و سالها رنج و مجاهدت گره خورد.
اما دفاع مقدس فقط در سنگرها اتفاق نمیافتاد. پشت جبهه نیز ملتی ایستاده بود که جنگ را زندگی میکرد. مادرانی که فرزندانشان را با دعا بدرقه میکردند، پدرانی که بخشی از درآمد و دارایی خود را به جبهه میفرستادند، زنان و مردانی که لباس و مواد غذایی و تجهیزات مورد نیاز رزمندگان را فراهم میکردند و کودکانی که قلکهای کوچک خود را برای کمک به جبهه میشکستند، همه در این حماسه سهم داشتند.
همین پیوند میان میدان نبرد و پشت جبهه بود که دفاع را به یک تجربه ملی تبدیل کرد؛ تجربهای که در حافظه جمعی ایرانیان، با نام شهید، ایثارگر، جانباز، آزاده و خانوادههای صبور آنان پیوند خورده است. به همین دلیل، گرامیداشت دفاع مقدس تنها گرامیداشت یک رویداد نظامی نیست؛ تکریم انسانهایی است که در آن سالها، بخشی از بهترین سالهای زندگی خود را برای دفاع از کشور و باورهای خود هزینه کردند.
امروز، پس از گذشت دههها، جامعه ایران بار دیگر صحنههایی از حضور گسترده مردم در بزنگاههای امنیتی و ملی را تجربه کرده است. در روایت رسمی از این دوره، از دفاع مقدس دوم و سوم و حضور مردم در میدانها و خیابانها سخن گفته میشود.
حضور گسترده مردمی در بیش از ۲۰۰ شب، که از سوی برگزارکنندگان و حامیان این روایت به عنوان نشانهای از استمرار روحیه مقاومت توصیف شده، برای بسیاری یادآور همان پیوند دیرینه میان مردم و دفاع از کشور است.
این حضورها، فارغ از برداشتهای سیاسی متفاوت، یک واقعیت مهم اجتماعی را نیز برجسته میکند.
در لحظات بحرانی، بخشهایی از جامعه ایران همچنان موضوع امنیت ملی و تمامیت ارضی کشور را مسئلهای فراتر از اختلافات روزمره میدانند و برای نشان دادن موضع خود به میدان میآیند.
در ادبیات سیاسی جمهوری اسلامی، آمریکا و اسرائیل از مهمترین مخالفان جمهوری اسلامی معرفی میشوند و در روایت رسمی از جنگها و درگیریهای چند دهه اخیر، نقش قدرتهای خارجی و حمایت آنان از دشمنان ایران مورد تأکید قرار گرفته است.
در مقابل، منتقدان این روایت، برداشتهای متفاوتی از علل و روند این منازعات دارند. آنچه برای یادآوری دفاع مقدس اهمیت دارد، این است که تاریخ را با دقت بخوانیم و اجازه ندهیم اختلاف روایتها، فداکاری انسانهایی را که در میدان جنگ حضور داشتند، از حافظه عمومی حذف کند.
قدرت واقعی یک ملت نیز تنها در تجهیزات نظامی خلاصه نمیشود. قدرت، زمانی معنا پیدا میکند که مردم یک کشور در لحظه خطر، احساس مسئولیت کنند؛ زمانی که سرباز، دانشجو، کارگر، کشاورز، مادر، پدر و جوان، هرکدام به اندازه توان خود برای حفظ کشور سهمی بر عهده بگیرند. شاید یکی از ماندگارترین درسهای دفاع مقدس همین باشد که امنیت و استقلال، بدون سرمایه اجتماعی و احساس مسئولیت عمومی پایدار نمیماند.
یقینا دفاع مقدس را میتوان از زوایای گوناگون تحلیل کرد؛ از منظر نظامی، تاریخی، اجتماعی و حتی فرهنگی. اما در همه این زاویهها، یک عنصر مشترک دیده میشود: نقش تعیینکننده مردم در تحمل هزینههای جنگ و پشتیبانی از نیروهای حاضر در میدان.
امروز نیز هر روایتی از جنگها و درگیریهای معاصر ایران باید میان «توان نظامی»، «حضور مردم»، «تصمیمهای سیاسی» و «هزینههای انسانی» تفکیک قائل شود.
در روایت رسمی جمهوری اسلامی، ایستادگی مردم ایران در برابر آمریکا و اسرائیل ادامه همان مسیر مقاومت تاریخی دانسته میشود؛ در مقابل، تحلیلگران و جریانهای سیاسی مختلف، درباره نتایج، هزینهها و پیامدهای این تقابل دیدگاههای متفاوتی دارند.
آنچه مسلم است، اینکه نام شهدا و ایثارگران دفاع مقدس متعلق به یک جناح یا یک نسل نیست؛ آنان بخشی از تاریخ ایراناند و پاسداشت آنان، پاسداشت انسانهایی است که در یکی از دشوارترین مقاطع تاریخ کشور، زندگی خود را در معرض خطر قرار دادند.
امروز در برابر شهدا باید سر فرود آورد؛ نه فقط برای آنکه از گذشته سخن بگوییم، بلکه برای آنکه به یاد داشته باشیم امنیت، آزادی، استقلال و تمامیت ارضی هیچ ملتی بدون هزینه به دست نمیآید.
هفته دفاع مقدس، فرصتی است برای شنیدن دوباره صدای آنان که رفتند، برای احترام به آنان که ماندند و برای اندیشیدن به این پرسش که نسل امروز چگونه میتواند میراث ایثار، همبستگی و مسئولیتپذیری آنان را در زندگی خود ادامه دهد.
نظر دادن
از پر شدن تمامی موارد الزامی ستارهدار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.



























