به گزارش نسیم امروز، صنعت و معدن خراسان‌شمالی با وجود برخورداری از ذخایر معدنی و ظرفیت‌های تولیدی، همچنان با چالش‌هایی مانند خام‌فروشی، بهره‌وری پایین و ضعف در تکمیل زنجیره ارزش روبه‌رو است.

نماینده عالی دولت در استان می گوید: راه عبور از این وضعیت، پیوند جدی‌تر میان بخش تولید و شرکت‌های دانش‌بنیان است؛ پیوندی که اگر از سطح شعار فراتر برود، می‌تواند هزینه تولید را کاهش دهد، ارزش افزوده ایجاد کند و به اشتغال پایدار منجر شود.

بهمن نوری در نشست ستاد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان استان که با حضور معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور برگزار شد، گفت : بخش صنعت و معدن استان نیازمند ورود جدی شرکت‌های دانش‌بنیان است.

به گفته او، شرکت‌های فناور و دانش‌بنیان ظرفیت بالایی برای ارتقای بخش‌های مختلف اقتصادی دارند و استفاده از این ظرفیت می‌تواند مسیر توسعه استان را تغییر دهد.

نوری معتقد است اگر برنامه‌های اقتصادی خراسان‌شمالی در مسیر دانش‌بنیان شدن قرار گیرد، نتیجه آن تنها افزایش بهره‌وری نخواهد بود، بلکه محصولات تولیدی نیز با برخورداری از فناوری و نوآوری، ارزش افزوده بیشتری پیدا خواهند کرد.

یکی از مهم‌ترین محورهای سخنان استاندار، بخش معدن بود؛ حوزه‌ای که خراسان‌شمالی از ظرفیت‌های قابل توجهی در آن برخوردار است، اما بخش مهمی از فعالیت‌های آن همچنان در سطح استخراج و عرضه مواد اولیه باقی مانده است.

نوری تأکید کرد: فعالیت‌های معدنی باید از خام‌فروشی فاصله بگیرد و با استفاده از فناوری‌های نوین، فرآوری و تکمیل زنجیره ارزش در این بخش توسعه پیدا کند.

ورود شرکت‌های دانش‌بنیان می‌تواند در این زمینه از چند مسیر اثرگذار باشد؛ از شناسایی ذخایر و ظرفیت‌های جدید گرفته تا بهبود روش‌های استخراج، کاهش هزینه‌های تولید، افزایش بهره‌وری و توسعه فرآوری.

در چنین مدلی، معدن دیگر تنها محل استخراج ماده خام نخواهد بود، بلکه می‌تواند به حلقه‌ای از یک زنجیره صنعتی تبدیل شود که بخش‌های مختلف آن، از فرآوری تا تولید محصول نهایی، در داخل استان شکل می‌گیرد.

استاندار خراسان‌شمالی تنها بخش معدن را نیازمند فناوری ندانست و کشاورزی را نیز از حوزه‌هایی عنوان کرد که می‌تواند از دانش شرکت‌های دانش‌بنیان بهره ببرد.

به گفته نوری، استفاده از فناوری در کشاورزی می‌تواند به افزایش بهره‌وری، کاهش مصرف منابع و ارتقای کیفیت محصولات منجر شود.

این موضوع در استانی که بخشی از اقتصاد آن به کشاورزی وابسته است، اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا فناوری می‌تواند بخشی از محدودیت‌های تولید سنتی را کاهش داده و امکان تولید با مصرف کمتر منابع و ارزش اقتصادی بیشتر را فراهم کند.

یکی دیگر از محورهای این نشست، استفاده از اعتبار مالیاتی برای حمایت از فعالیت‌های دانش‌بنیان بود.

نوری اظهار کرد:‌خراسان‌شمالی در استفاده از این ظرفیت عملکرد مناسبی داشته، اما باید میزان استفاده از آن افزایش یابد.

به گفته وی: اعتبار مالیاتی می‌تواند به جای آنکه حمایت از فناوری تنها از مسیر بودجه‌های مستقیم دولتی انجام شود، بخشی از سرمایه بنگاه‌های اقتصادی را به سمت تحقیق و توسعه، نوآوری و فناوری هدایت کند.

استاندار خراسان شمالی بر ضرورت آشنایی بیشتر واحدهای تولیدی و اقتصادی استان با این ظرفیت تأکید کرد؛ موضوعی که می‌تواند ارتباط میان صنایع بزرگ و شرکت‌های فناور را تقویت کند.

در ادامه این نشست ،‌رئیس پارک علم و فناوری خراسان‌شمالی از فعالیت ۱۸۰ واحد در حوزه دانش‌بنیان، فناوری و صنایع خلاق در استان خبر داد.

به گفته سجادی، ۳۸ واحد از این مجموعه در حوزه صنایع خلاق فعالیت می‌کنند و سایر واحدها در بخش‌های فناورانه حضور دارند.

همچنین مجوز چهار شرکت دانش‌بنیان جدید به تازگی تأیید شده و با احتساب آنها، شمار شرکت‌های دانش‌بنیان استان از ۳۸ به ۴۲ شرکت افزایش یافته است.

سجادی همچنین از اختصاص ۴ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریال تسهیلات برای حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان و فناور خبر داد و گفت: برای صندوق پژوهش و فناوری خراسان‌شمالی نیز یک خط ویژه در نظر گرفته شده است.

وی پارک علم و فناوری استان را مجموعه‌ای فعال در حوزه‌های مختلف دانست و بر تقویت ظرفیت صنایع خلاق تأکید کرد.

گفتنی است: اقتصاد دانش‌بنیان در سال‌های اخیر به یکی از محورهای سیاست‌گذاری توسعه در خراسان‌شمالی تبدیل شده است.

پارک علم و فناوری، شرکت‌های دانش‌بنیان و واحدهای فناور استان در بخش‌های مختلف فعالیت دارند، اما فاصله میان ظرفیت علمی و فناوری با صنایع و بخش‌های سنتی اقتصاد همچنان یکی از چالش‌های اصلی محسوب می‌شود.

در همین چارچوب، نشست ستاد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان استان با حضور معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور برگزار شد تا ضمن بررسی ظرفیت شرکت‌های فناور، درباره تأمین مالی، صنایع خلاق، توسعه صادرات و ورود فناوری به بخش‌های صنعت، معدن و کشاورزی تصمیم‌گیری شود.

به گزارش خبرنگار ما؛ مسئله اصلی خراسان‌شمالی کمبود ظرفیت علمی نیست؛ مسئله، تبدیل این ظرفیت به محصول و ثروت است.

وجود ۱۸۰ واحد فعال در حوزه فناوری و صنایع خلاق و افزایش تعداد شرکت‌های دانش‌بنیان به ۴۲ شرکت، نشان می‌دهد زیرساخت اولیه شکل گرفته است، اما تا زمانی که این شرکت‌ها به نیازهای واقعی صنعت و معدن متصل نشوند، اثر آنها بر اقتصاد استان محدود خواهد ماند.

در بخش معدن، این اتصال می‌تواند اهمیت بیشتری داشته باشد. اگر شرکت‌های دانش‌بنیان بتوانند فناوری‌های مورد نیاز برای اکتشاف، استخراج، فرآوری و کاهش هزینه‌ها را ارائه کنند، مسیر حرکت از خام‌فروشی به سمت تولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر هموارتر می‌شود.

اما تحقق این هدف به تقاضای واقعی صنایع برای فناوری وابسته است. اعتبار مالیاتی و تسهیلات ۴ هزار و ۵۰۰ میلیارد ریالی زمانی اثرگذار خواهند بود که به پروژه‌های مشخص و قابل سنجش اختصاص یابند؛ پروژه‌هایی که نتیجه آنها کاهش هزینه، افزایش تولید، فرآوری مواد خام، توسعه صادرات یا ایجاد شغل باشد.

به بیان دیگر، آزمون واقعی سیاست دانش‌بنیان در خراسان‌شمالی این نیست که چند شرکت مجوز بگیرند یا چه میزان اعتبار اختصاص یابد؛ معیار اصلی این است که چند مشکل واقعی صنعت و معدن با فناوری حل شود و چه میزان ارزش افزوده در داخل استان باقی بماند.