به گزارش نسیم امروز، خادمی مدیرمسئول روزنامه نسیم خراسان شمالی در یادداشتی نوشت:

در شرایطی که جامعه با فشارهای اقتصادی، تحولات سیاسی و هجمه‌های رسانه‌ای بیرونی مواجه است، نقش رسانه‌ها بیش از هر زمان دیگری برجسته و تعیین‌کننده شده است. رسانه دیگر صرفاً یک ابزار اطلاع‌رسانی نیست؛ بلکه به بازیگری اثرگذار در شکل‌دهی به افکار عمومی، تنظیم احساسات اجتماعی و حتی جهت‌دهی به آینده یک جامعه تبدیل شده است. در چنین فضایی، امیدآفرینی نه یک انتخاب، بلکه یک مسئولیت حرفه‌ای و اخلاقی برای خبرنگاران و فعالان رسانه‌ای به شمار می‌رود.

واقعیت این است که جامعه امروز بیش از هر چیز به «روایت درست» نیاز دارد. روایتی که ضمن بیان واقعیت‌ها، از گرفتار شدن در دام سیاه‌نمایی و القای بن‌بست پرهیز کند. مردم حق دارند از مشکلات آگاه باشند، اما در عین حال حق دارند روزنه‌های امید، ظرفیت‌های پیشرفت و تلاش‌های مثبت را نیز ببینند. اینجاست که رسالت رسانه معنا پیدا می‌کند؛ رسانه باید میان «واقع‌گویی» و «امیدبخشی» تعادل برقرار کند.

یکی از آسیب‌های جدی در فضای رسانه‌ای، غلبه نگاه منفی‌گرایانه در انتشار اخبار است. برخی رسانه‌ها، آگاهانه یا ناآگاهانه، تمرکز خود را بر برجسته‌سازی بحران‌ها، ناکامی‌ها و نارسایی‌ها قرار داده‌اند، بدون آنکه تصویری از راه‌حل‌ها یا اقدامات اصلاحی ارائه دهند. این رویکرد، به‌مرور زمان، ذهن مخاطب را به سمت نوعی «درماندگی ذهنی» سوق می‌دهد؛ حالتی که فرد احساس می‌کند هیچ راه برون‌رفتی وجود ندارد و تلاش بی‌فایده است.

در چنین فضایی، حتی اخبار واقعی نیز می‌توانند کارکردی معکوس پیدا کنند. انتشار مکرر اخبار منفی، بدون تحلیل و بدون ارائه چشم‌انداز، نه‌تنها به آگاهی عمومی کمک نمی‌کند، بلکه به فرسایش روحی جامعه منجر می‌شود. این همان نقطه‌ای است که رسانه از رسالت اصلی خود فاصله می‌گیرد و ناخواسته به بازتولید ناامیدی دامن می‌زند.

البته باید تأکید کرد که امیدآفرینی به معنای سانسور واقعیت‌ها یا نادیده گرفتن مشکلات نیست. اتفاقاً رسانه حرفه‌ای باید شجاعانه به سراغ مسائل و چالش‌ها برود، اما تفاوت در «نحوه روایت» است. یک خبرنگار حرفه‌ای، مسئله را مطرح می‌کند، ریشه‌های آن را بررسی می‌کند، دیدگاه‌های مختلف را منعکس می‌کند و در نهایت، مسیرهای ممکن برای اصلاح و بهبود را نیز به مخاطب نشان می‌دهد. این نوع روایت، نه‌تنها آگاهی‌بخش است، بلکه به تقویت حس مشارکت و مسئولیت‌پذیری در جامعه کمک می‌کند.

از سوی دیگر، نباید از ظرفیت‌های مثبت جامعه غافل شد. در دل همین شرایط دشوار، نمونه‌های فراوانی از موفقیت، نوآوری، همدلی و تلاش‌های سازنده وجود دارد که کمتر دیده می‌شوند. پرداختن به این موارد، نه به معنای نادیده گرفتن مشکلات، بلکه به معنای ارائه تصویر کامل‌تری از واقعیت است. جامعه‌ای که فقط نیمه خالی لیوان را ببیند، دیر یا زود دچار یأس خواهد شد.

رسانه‌ها همچنین نقش مهمی در ایجاد «نشاط اجتماعی» دارند. نشاط، صرفاً به معنای سرگرمی نیست؛ بلکه به معنای ایجاد حس پویایی، امید به آینده و اعتماد به امکان تغییر است. این امر از طریق تولید محتوای متنوع، گفت‌وگوهای سازنده، تقویت سرمایه اجتماعی و پرهیز از دوقطبی‌سازی‌های مخرب محقق می‌شود.

در شرایط فعلی، که جنگ روایت‌ها به یکی از اصلی‌ترین عرصه‌های تقابل تبدیل شده، رسانه‌های داخلی باید هوشمندانه‌تر عمل کنند. هر خبر، هر تیتر و هر تحلیل می‌تواند در جهت تقویت یا تضعیف روحیه جامعه اثرگذار باشد. بی‌توجهی به این مسئله، می‌تواند زمینه‌ساز نفوذ روایت‌های مخرب و جهت‌دار شود که هدفی جز تضعیف اعتماد عمومی ندارند.

خبرنگار حرفه‌ای، کسی است که علاوه بر مهارت در جمع‌آوری و انتشار خبر، به پیامدهای اجتماعی کار خود نیز آگاه باشد. او می‌داند که قلمش می‌تواند امید بیافریند یا ناامیدی را تشدید کند. بنابراین، با دقت، مسئولیت‌پذیری و تعهد، مسیر اول را انتخاب می‌کند.

در نهایت، باید گفت که امیدآفرینی یک پروژه کوتاه‌مدت نیست، بلکه فرآیندی مستمر و نیازمند برنامه‌ریزی است. این امر، مستلزم هم‌افزایی میان رسانه‌ها، مسئولان و نخبگان است تا بتوان فضایی ایجاد کرد که در آن، حقیقت، امید و اعتماد در کنار یکدیگر رشد کنند.

در پایان باید گفت که امروز رسانه‌ها در نقطه‌ای ایستاده‌اند که هر انتخاب خبری آن‌ها، می‌تواند به تقویت سرمایه اجتماعی یا تضعیف آن منجر شود. تمرکز افراطی بر اخبار منفی، بدون ارائه تحلیل و راهکار، جامعه را به سمت بی‌اعتمادی و رخوت سوق می‌دهد؛ در حالی که روایت متوازن و مسئولانه، می‌تواند امید و انگیزه را در میان مردم زنده نگه دارد.

در این میان، بازتعریف رسالت خبرنگاری ضروری است؛ رسالتی که فراتر از انتقال خبر، به ساختن حال و آینده جامعه می‌اندیشد و با نگاهی عمیق، از افتادن در دام سیاه‌نمایی یا سطحی‌نگری پرهیز می‌کند.