چاپ کردن این صفحه .
شنبه, 17 مرداد 1405 ساعت 10:09
  • .

مطالبه‌گری مسئولانه زمینه‌ساز توسعه است

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

آیین گلباران و عطرافشانی مزار شهدای بجنورد، همزمان با گرامیداشت ۱۷ مرداد، روز خبرنگار، با حضور جمعی از اهالی رسانه و خبرنگاران خراسان شمالی در محل امامزاده سید عباس بن موسی بن جعفر(ع) برگزار شد.

به گزارش نسیم امروز، در این مراسم، سرهنگ اسماعیل ریحانی جانشین فرمانده سپاه حضرت جوادالائمه (ع) در امور اقشار با گرامیداشت یاد شهدای هشت سال دفاع مقدس، شهدای مدافع حرم، شهدای حوزه امنیت و سلامت و جان‌باختگان درگیری‌های اخیر، شهدای خبرنگار، از جمله شهید محمود صارمی و شهید امانی، یاد کرد و بر اهمیت نقش رسانه‌ها در تحولات سیاسی و اجتماعی امروز تأکید کرد.

وی همچنین با تسلیت ایام اربعین حسینی و دهه پایانی ماه صفر، از حضور خبرنگاران و اصحاب رسانه در این آیین قدردانی کرد و گفت: حرفه خبرنگاری در شرایط کنونی تنها انتقال خبر نیست، بلکه مسئولیتی سنگین در شکل‌دهی به افکار عمومی و روایت رویدادهاست.

ریحانی نخستین مسئولیت رسانه‌ها را «جهاد تبیین» دانست و گفت: در شرایطی که به تعبیر او، کشور با یک جنگ ترکیبی و جنگ روایت‌ها روبه‌روست، رسانه‌ها نقشی تعیین‌کننده در ارائه تصویری دقیق از رویدادها دارند.

به گفته وی، در چنین فضایی، روایت دقیق، صریح و هوشمندانه می‌تواند افکار عمومی را تحت تأثیر قرار دهد و در مقابل، اگر رسانه‌های داخلی نتوانند روایت خود را از تحولات کشور به جامعه و افکار عمومی جهان منتقل کنند، روایت‌های رقیب جای آن را خواهند گرفت.

سرهنگ ریحانی با اشاره به تحولات و درگیری‌های اخیر گفت : آنچه در عرصه رسانه‌ای اهمیت دارد، توانایی ارائه «روایت میدانی» از رویدادهاست؛ روایتی که بتواند تصویری واقعی از عملکرد مردم، نیروهای نظامی و ساختار سیاسی کشور ارائه کند.

وی با اشاره به واکنش رسانه‌ها و افکار عمومی در آمریکا نسبت به روایت رسمی دولت این کشور از تحولات اخیر، آن را نمونه‌ای از اهمیت جنگ روایت‌ها دانست و تأکید کرد : رسانه‌ها باید برای انتقال روایت مورد نظر خود به مخاطبان داخلی و خارجی تلاش کنند.

سرهنگ ریحانی در بخش دیگری از سخنانش، جهاد خدمت‌رسانی و مطالبه‌گری مسئولانه را دومین وظیفه مهم رسانه‌ها عنوان کرد.

وی افزود: رسانه‌ها باید عملکرد مسئولان را با دقت و هوشمندی نقد کنند و مطالبات جامعه را به شکل مسئولانه پیگیری کنند؛ چرا که مطالبه‌گری صحیح می‌تواند به اصلاح امور، افزایش کارآمدی دستگاه‌ها و در نهایت توسعه استان منجر شود.

به گفته وی، نقد رسانه‌ای زمانی می‌تواند اثرگذار باشد که منصفانه و مبتنی بر واقعیت باشد و مسئولان نیز ظرفیت پذیرش چنین نقدی را داشته باشند.

سرهنگ ریحانی در عین حال نسبت به کاهش سطح مطالبه‌گری رسانه‌ها هشدار داد و گفت : خبرنگاران نباید به دلیل نگرانی از واکنش مسئولان، از پیگیری مطالبات عمومی عقب‌نشینی کنند.

وی تأکید کرد: مطالبه‌گری حرفه‌ای، نه تقابل با مسئولان، بلکه می‌تواند ابزاری برای کمک به مدیریت و اصلاح فرآیندهای اجرایی باشد.

وی سومین مأموریت رسانه‌ها را «امیدآفرینی» دانست؛ موضوعی که به گفته ریحانی، در شرایط گسترش شبکه‌های اجتماعی و افزایش حجم اخبار منفی اهمیت بیشتری پیدا کرده است.

ریحانی معتقد است بخشی از دستاوردهای جمهوری اسلامی و خدماتی که در حوزه‌های مختلف ارائه شده، به اندازه کافی برای افکار عمومی و به‌ویژه نسل جوان بازگو نشده است.

وی بیان کرد: اگر رسانه‌ها نتوانند تصویری روشن از دستاوردها، اقدامات و ظرفیت‌های کشور ارائه کنند، فضای عمومی جامعه می‌تواند تحت تأثیر روایت‌های منفی و سیاه‌نمایی قرار گیرد.

از نگاه جانشین فرمانده سپاه حضرت جوادالائمه(ع) در امور اقشار، آگاهی نسل جوان از نقاط قوت و موفقیت‌های کشور می‌تواند به افزایش امید اجتماعی کمک کند؛ موضوعی که وی آن را یکی از وظایف اصلی اصحاب رسانه در شرایط کنونی دانست.

سرهنگ ریحانی در جمع‌بندی سخنان خود، سه محور «جهاد تبیین، جهاد خدمت‌رسانی و امیدآفرینی» را به‌عنوان سه مأموریت اصلی خبرنگاران و رسانه‌ها مطرح کرد و گفت : عمل به این سه وظیفه می‌تواند جایگاه خبرنگار را در «جنگ روایت‌ها» تقویت کند.

وی در پایان از برگزارکنندگان این مراسم و اصحاب رسانه خراسان شمالی قدردانی کرد و برای خبرنگاران و خانواده‌های آنان آرزوی موفقیت کرد.

ریحانی همچنین با تأکید بر ضرورت پاسداشت نظام جمهوری اسلامی و دستاوردهای چهار دهه گذشته، از خبرنگاران خواست در حوزه رسانه‌ای خود نقش سربازان عرصه اطلاع‌رسانی را ایفا کنند.

به گزارش خبرنگارما، مراسم گلباران و عطرافشانی مزار شهدا در بجنورد، در حالی برگزار شد که روز خبرنگار بار دیگر فرصتی برای بازخوانی نقش رسانه در جامعه ایران فراهم کرد.

سخنان سرهنگ ریحانی را می‌توان در چارچوب نگاه رسمی جمهوری اسلامی به نقش رسانه در شرایطی تفسیر کرد که «جنگ روایت‌ها» به یکی از مفاهیم کلیدی ادبیات سیاسی کشور تبدیل شده است.

تقسیم مأموریت رسانه به سه محور تبیین، مطالبه‌گری و امیدآفرینی، در ظاهر تلاش می‌کند میان دو کارکرد متفاوت رسانه ــ یعنی حمایت از روایت رسمی و نظارت بر عملکرد مسئولان ــ نوعی تعادل ایجاد کند. از یک سو، از خبرنگار خواسته می‌شود روایت مطلوب نظام را برای مخاطب داخلی و خارجی توضیح دهد و از سوی دیگر، بر ضرورت نقد مسئولان و پیگیری مطالبات عمومی تأکید می‌شود.

نقطه قابل توجه در این رویکرد، تأکید همزمان بر «مطالبه‌گری مسئولانه» و «امیدآفرینی» است. این دو مفهوم در عمل می‌توانند با یکدیگر در تعارض قرار بگیرند؛ زیرا رسانه‌ای که قرار است امیدآفرینی کند، ناگزیر باید درباره ناکارآمدی‌ها، مشکلات اقتصادی، ضعف مدیریت یا نارضایتی‌های اجتماعی نیز گزارشگری کند.

از منظر حرفه‌ای، چالش اصلی رسانه‌ها دقیقاً در همین نقطه قرار دارد: حفظ استقلال و دقت خبری، در کنار توجه به منافع عمومی و فضای سیاسی حاکم.

در چنین شرایطی، موفقیت یک خبرنگار صرفاً با میزان همراهی او با یک روایت سیاسی سنجیده نمی‌شود؛ بلکه اعتبار رسانه زمانی افزایش می‌یابد که مخاطب اطمینان داشته باشد خبر، حتی در موضوعات حساس، بر پایه اطلاعات قابل راستی‌آزمایی، چندجانبه‌نگری و تفکیک روشن میان خبر و تحلیل ارائه شده است.

از این منظر، مطالبه‌گری نیز زمانی بیشترین اثر را خواهد داشت که از سطح طرح انتقاد فراتر برود و با ارائه اسناد، داده‌ها، پاسخ مسئولان و پیگیری نتیجه مطالبات همراه شود.

در نهایت، سخنان سرهنگ ریحانی نشان می‌دهد که در نگاه رسمی، خبرنگاران امروز نه صرفاً ناقلان رویداد، بلکه بازیگران فعال در میدان شکل‌دهی به افکار عمومی تلقی می‌شوند.

همین مسئله، مسئولیت حرفه‌ای رسانه‌ها را سنگین‌تر می‌کند؛ زیرا هرچه نقش رسانه در شکل‌دهی به روایت‌ها پررنگ‌تر شود، ضرورت دقت، راستی‌آزمایی، استقلال حرفه‌ای و پاسخ‌گویی آن نیز بیشتر خواهد شد.

آخرین ویرایش در یکشنبه, 18 مرداد 1405 ساعت 06:15
Submit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to TechnoratiSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn